Paasnacht (2026) Liefde is sterker dan dood
Marcel Braekers
Openingszang 122 Ubi caritas et amor
Begroeting
Misschien vindt u het vreemd om met dit refrein de Paasnacht te openen, want meestal beginnen we met een lied over stilte of duisternis en licht. Ik kon echter niet anders dan deze Paasnacht te vieren in contrast tot hetgeen zich in onze wereld aan het afspelen is. Tegenover het toenemend geweld, de dood van zoveel onschuldige slachtoffers en de zorgen hoe we een nieuwe toekomst kunnen opbouwen, hebben we behoefte aan een verhaal over liefde die sterker is dan dood. Daarvoor gaan we terug op een verhaal dat zoveel eeuwen mensen overeind hielp, dat grond en toekomst biedt. Het is een laatste houvast in een dol draaiende wereld. Het scheppingsverhaal, de herinnering aan de Uittocht en het getuigenis van de leerlingen over de verrezen Jezus zijn verhalen van liefde en willen ons beschermen tegen fatalisme en wanhoop: er is boven alles een God die zielsveel van zijn mensen houdt, aan Hem vertrouwen we ons in deze Paasnacht toe.
Refrein 122 Ubi caritas et amor
Gebed
Op Pasen, goede God,
Hebt Gij ons leven
Blijvend ingelijst in uw liefde.
In de gestalte van de Ene
Blijft Gij ons allen
Zien en kennen.
Wees Gij
Die voor mensen geweest zijt
Een weg uit het duister,
Dan ook vandaag nog
Onze reden tot juichen,
Omdat wij nog uw Stem verstaan.
Laat uw oog op ons rusten
Omwille van Hem
Die uw woorden heeft voldragen
Jezus Messias. (S. de Vries, Bij gelegenheid I p. 150)
Scheppingsverhaal Genesis 1 – 2,4
Lied 570 gezegend die de wereld schept
Uittochtverhaal Exodus 14,15 – 15,1
Lied 582 hoe ver te gaan
Zegening van het doopwater
Allen: Water uit de hemel en van de diepste oceanen,
vruchtwater dat het vroegste leven draagt,
bron die groeikracht geeft
wek eerbied en heilig ontzag in ons.
Was ons, maak ons schoon
Bevrijd van alles wat lichaam en geest bezoedelt.
Vrg.: Gij met uw goddelijke hand,
zegen (+) dit water van uw schepping.
Trek als een bronader door ons,
zoals Gij heb gedaan in Jezus.
En ga met ons mee zoals ooit met uw volk.
Mogen allen die zich tekenen met dit water
volstromen van U en van elkaar.
En zo bezielers worden van een nieuwe schepping.
Zegening van het vuur
Heer onze God,
Gij hebt uw licht ontstoken in de nacht,
En zijt uw zoekend volk voorgegaan in een zuil van vuur.
Zegen dit nieuwe licht (+) dat ook ons wil voorgaan
Op weg naar verrijzenis en leven.
Processie + 3 x Licht van Christus, Heer wij danken U
Paasverhaal Mattheüs 28, 1 - 10
Lied 365 licht dat ons aanstoot in de morgen
Hernieuwen van de doopbelofte
Voorganger:
Dankzij de liefde die ons heeft gedragen
en geboren bij het doopsel uit water en geest,
staat sinds het begin Gods naam in ons bestaan geschreven.
Ooit werden we aangesproken tot een leven in Jezus de Christus
Maar in deze nacht worden wij uitgenodigd
om uit vrije wil opnieuw ons woord te geven,
aan Hem die eerste is en laatste,
God van de hele schepping, God van Jezus Christus.
Allen:
Gij zijt ons licht, o liefdevolle Oneindige,
Wij geloven en belijden dat Gij ons steeds opnieuw doorzindert van kracht.
Wij geloven dat uw liefde in Jezus Christus
Tastbaar aanwezig kwam in deze wereld
Om ons een weg te tonen van liefde en gerechtigheid.
Wij geloven dat uw Geest ons altijd opnieuw
Inspireert en oproept om een liefdevolle gemeenschap te stichten.
Daarom beloven wij:
Uw Naam hoog te houden in onze zoekende wereld
De boodschap van Jezus met hart en verstand door te geven,
Zorgzaam om te gaan met wie gekwetst en weerloos is,
Samen te bouwen aan een gemeenschap gedragen door uw Geest.
Geef ons daartoe uw kracht, uw zegen
Vandaag en altijd.
Kaarsjes rond de Paaskaars en zegening met doopwater
Zingend 130 Alleluia
Homilie
Als iemand sterft van wie we zielsveel hielden, dan houdt onze liefde toch niet op bij diens dood. Wel wordt ze op de proef gesteld nu de ander lichamelijk is verdwenen, en dus ontwikkelen we andere manieren om onze verbondenheid uit te drukken. “De dood is een beproeving van de tegenwoordigheid, niet het ophouden ervan” schreef Gabriel Marcel in zijn boek Homo Viator. Het is een ervaring die we allemaal kennen en die mij deed nadenken over dood en verrijzenis.
Als wij mensen al zo met elkaar omgaan hoeveel te meer dan God? Van voor onze geboorte zijn we opgenomen in een verhaal van liefde en zorg. En we geloven dat diezelfde God ons draagt doorheen alle wisselvalligheden van ons leven. Wanneer we sterven houdt zijn liefde niet op, maar wordt ze op de proef gesteld en zoekt ze andere wegen.
Dat is de vindplaats van waaruit alle verhalen over de verrijzenis van Jezus ontstonden. Vrouwen die angstig wegvluchten, een graf dat leeg is, ontgoochelde mensen aan tafel die het brood breken, vissers die tevergeefs zwoegen om iets te vangen. In al die verhalen zit een paradox, iets dat het alledaagse in vraag stelt waardoor de leerlingen anders gaan denken en beleven. Via een schokkend moment ontdekken ze een andere wijze van aanwezigheid en ervaren ze dat er liefde bestaat die sterker is dan dood. Elke keer komt de overtuiging terug dat Gods liefde niet ophoudt bij de dood, bij de onmacht van mensen, bij een vernietigende levenssituatie. Op een nieuwe, andere wijze blijft zijn bezorgdheid overeind.
Ik heb de overtuiging dat we zo’n verhaal van liefde op vandaag meer dan nodig hebben. Elke dag zie je hoe we stapvoets voortgaan in geweld, in ondragelijke arrogantie, in het opgeven van alle rechtsregels. Objectief gezien klinkt het naïef om te spreken over geweldloosheid, over het kwetsbaar durven zetten van een eerste stap. Maar zit in het geloof in de verrijzenis niet dat ondenkbare, ongelofelijke moment dat wat voor mensen onmogelijk lijkt in Gods ogen wel kan. Objectief gezien blijft de uitspraak in de Romeinse senaat overeind: “si vis pacem, para bellum”. En toch moeten we deze logica durven overstijgen en vanuit de kracht van ons verrijzenisgeloof zoeken naar nieuwe oplossingen. Het gaat dan om meer dan de Europese waarden, maar om een verbindend lied over alle landsgrenzen heen. Pasen is een feest van liefde die sterker is dan dood, laten we in die liefde elkaar dragen en steunen.
Groot dankgebed 167 Gij zijt het
Na de communie nr. 369 gaan naar het graf
Slotgebed
Zie ons aan in het licht van Hem die onder ons
Uw Geest gestalte gaf,
Uw Woord belichaamde.
Zie ons aan uw paasgemeente,
Aangestoken aan het vuur
Dat eeuwig deelbaar is en nooit meer opbrandt.
Maak ons aanstekelijk voor elkaar
En betrouwbare getuigen van uw licht
Om de nacht van mensen op te helderen,
Om de spoken van de angst
En de duivels van het donker te verjagen.
Laat ons dit alleen hoog houden
Ter opheldering
Wanneer iemand van uw mensenkinderen wordt verduisterd.
(S. de Vries, Bij gelegenheid I p.146)
